Православна мисија у Хрватској

[PravoslavljeHrvatska]

VAŽNA OBAVIJEST - SELIMO NA NOVU ADRESU

 

Poštovani čitatelji, radost nam je da vam na današnji spomen sv. Marka Efeškog, velikog borca za vjeru, možemo predstaviti naš novi blog. Nakon više od pet godina rada, preko 300 članaka, tisuća posjeta i komentara, ovaj blog se više ni vizualno ni tehnički ne može nositi s novim zahtjevima koji stoje pred nama. Novi blog će imati sve sadržaje kao i ovaj, a od novih mogućnosti osobito ističemo podjelu članaka po temama, tako da će čitatelj moći lako i brzo doći do odgovora na pitanje koje ga zanima. Trenutno još uvijek traje unošenje svih starih tekstova u novi blog, uz njihov pregled i ispravke. Onog trenutka kada se to završi, prelazimo u potpunosti na novi blog, a do tada možete na novom blogu proučiti stare članke, iz vremena kada većina vas još niti nisu bili čitatelji bloga, a koji su, zbog skromnih tehničkih mogućnosti, ostali uglavnom skriveni. Zahvaljujemo pravoslavnom misionarskom centru "o. Danil Sisojev" iz Beograda na tehničkom angažmanu, bez kojeg bi ovaj projekt bio nemoguć. Bogu hvala na svemu, i krećemo dalje.
Nova adresa je: https://orthodoxhr.wordpress.com/

[PravoslavljeHrvatska]

Pentekostalni i karizmatski pokret – pogled iz pravoslavlja

U najnovije vrijeme pravoslavni vjernici se susreću, ne samo u zemljama s katoličkom ili protestantskom većinom, već sve više i u tradicionalno pravoslavnim zemljama, s dvije međusobno srodne duhovne frakcije – protestantskim denominacijama tzv. pentekostalaca, ili kako se često zovu na našim prostorima, „evanđeoske Crkve“, i njihovom katoličkom verzijom, tzv. karizmatskim pokretom ili „obnovom u Duhu“. Prosječnom vjerniku, napaćenom u svakodnevnim brigama, socijalnoj nesigurnosti i neprekidnom stresu, ovakva vrsta duhovnosti može doći kao melem na ranu. Jer, pred njime se odjednom stvori pastor ili svećenik koji vatreno i zaneseno propovijeda, na njegovim susretima se događaju čuda: ljudi odbacuju štake, dižu se iz kolica, oslobađaju se demona, obraćaju se, govore novim jezicima…koga to ne bi podsjetilo na opis prvih Duhova u Jeruzalemu, prvih kršćanskih zajednica? U centru svih tih pentekostalno-karizmatskih zajednica nalazi se Duh Sveti-treća osoba Presvete Trojice. Zato se i protestantski sljedbenici te duhovnosti nazivaju pentekostalcima (pentekost – Pedesetnica), a katolički karizmaticima (karizma – dar Duha Svetoga). Kakav stav, dakle, zauzeti iz pravoslavne perspektive prema ovom navodnom djelovanju Duha Svetoga?

Kao prvo, moramo biti svjesni da zapadno kršćanstvo ima povijesni problem s osobom Duha Svetoga. Prije više od tisućljeća, Zapadna Crkva je u dotada jedinstveno nicejsko-carigradsko Vjerovanje (Simbol vjere) počela na svoju ruku uvoditi dodatak, tzv. Filioque. Ovo na latinskome jeziku znači „i Sina“, dakle, vjera rimske Crkve je postala da Duh Sveti izlazi i iz Oca i iz Sina. Ovaj dodatak izazvao je veliki spor između kršćanskog Istoka i Zapada, i do danas je ostao dogmatska razlika između katoličanstva i pravoslavlja. Ne ulazeći sada u sve teološke i kanonske implikacije ovog problema, činjenica je da je u katolicizmu razvoj i prihvaćanje filiokvizma pratilo i gašenje i umanjivanje uloge Duha u crkvenoj svijesti, kakvo se nikada nije dogodilo u Istočnoj Pravoslavnoj Crkvi. Epikleza, zaziv Duha nad darove kruha i vina, prestaje biti centralni trenutak pretvorbe u Tijelo i Krv i praktički se izbacuje; sv. Tajna (sakrament) miropomazanja (krizma), odvojena od krštenja i pomaknuta u zreliju dob, prestaje se shvaćati kao izljev Duha na novokrštenika, i pretvara se u nekakvu nejasnu „konfirmaciju“, „potvrdu krštenja“, „kršćansku zrelost“, do te mjere da se u 16.st. tumači kao „mali sakrament“, koji i nije nužan za spasenje, i da se čak i danas u rimokatolicizmu svećeničko ređenje (rukopolaganje, hirotonija), smatra važećim i nad nemiropomazanom osobom (dakle, možeš postati svećenik i bez da si primio Duha Svetoga!).

U pobožnosti običnih vjernika, čak i danas mnogi se čude mogućnosti moljenja Duhu Svetome – usprkos razvijenom kultu Bogorodice i svetih. Jesu li navedena zastranjenja plod filiokvizma, ili obrnuto, ne možemo sada obrađivati, ali očito postoji uzročno-posljedična veza. U pravoslavlju ovoga nema; osim što je sačuvalo izvorno Vjerovanje, u njemu je Duh Sveti ostao na centralnim pozicijama. Pretvorba darova u Euharistiji vrši se zazivom Duha, miropomazanje/krizma jest sakrament Duha, postoje brojna liturgijska obraćanja Duhu, i općenito, nema niti jedne molitve, kanona, akatista, sakramenta, časa, a da nije započet zazivom Duha Svetoga (tropar „Care nebeski…“). Pravoslavlje je sačuvalo skroz pentekostalni i karizmatski, duhovski karakter, i zanimljivo, u njemu se nikada nije pojavio današnji pentekostalizam/karizmatizam.

On se pojavio u krilu zapadnog kršćanstva, koje je, kako smo vidjeli, uz filiokvizam, izbacilo Duha iz crkvene svijesti. Jer, to izbacivanje Duha se iz rimokatolicizma prelilo u protestantizam, i upravo u protestantizmu se pojavio pentekostalni pokret. Očito, jedna krajnost, gušenje uloge Duha je odvela u drugu – fanatično prizivanje Duha i njegovih „čudesa“. Slično kako je i prenaglašavanje zagrobnog života i čistilišta nauštrb Sudnjega dana i uskrsnuća dovelo do odbacivanja zagrobnog života kod nekih zapadnih sekti.

Tako se ova novotarija pojavila početkom 20.st., u SAD-u, u krugovima američkih protestanata-baptista. Započevši kao pokret unutar američkog baptizma, ona se uskoro osamostalila u evanđeosko-pentekostalne Crkve, i 1960.-ih godina, nakon famoznog II. vatikanskog koncila, ušla i u Katoličku Crkvu. Ova pokatoličena varijanta, koja djeluje s blagoslovom rimskog pape, unutar kanonskih granica rimokatolicizma, zove se karizmatski pokret.

Iz svega navedenog, vidljivo je da istinski pravoslavac ne može pripadati ovome pokretu, niti usvajati njihovu duhovnost, a čak i pobožni katolik bi trebao prije dobro razmisliti, nego li mu pristupi. Ovaj tip duhovnosti je nastao među baptističkim protestantima, ljudima koji odbacuju i Predaju Crkve, i sv. Tajne (sakramente), koji ne vjeruju u Euharistiju, koji nemaju svećeništva niti apostolskog nasljedstva, niti uporišta u crkvenoj povijesti, niti poštuju Bogorodicu i svete, koji dakle, nemaju Duha Svetoga. Kako ti, dakle, Duha može dati netko, tko ga ni sam ne posjeduje? Sami katolici su po ovome pitanju čudni: s jedne strane, tvrde za sebe da su „jedina Kristova Crkva“, a s druge primaju „pokret Duha“ od skupine američkih slobodnih protestanata.

Nekoga može sablazniti tvrdnja da kod njih nema djelovanja Duha, pa će odmah izlijetati s tvrdnjama: „Duh puše gdje hoće“, „On nije vlasništvo Crkve“, itd. Treba međutim razlikovati dva djelovanja Duha Svetoga: unutar Crkve i van Crkve. Kao Bog, sveprisutni i svemogući, on djeluje svugdje, sve održava, i svuda je prisutan. Međutim, u Božjem planu spasenja, On drugačije djeluje u Crkvi – tamo je on Posvetitelj, Graditelj Crkve – Tijela Kristova. Zato samo jedna jedina Kristova Crkva smije za sebe tvrditi da posjeduje Duha.

Mnoge njihove metode su u najmanju ruku sumnjive. „Padanje u Duhu“, kada pojedinac na koga se polažu ruke, padne na zemlju oboren nekom silom, zatim govorenje u jezicima, koji u najvećem broju slučajeva nisu jezici, već naklapanje slogova u transu, zatim različita „čudesa“, koja na kraju ispadnu plod sugestije. Na neke stvari valja posebno upozoriti:

1.) U zdravoj, pravoslavnoj tradiciji, natprirodni duhovni darovi nisu za svakoga, isto kao što niti dozvola za nošenje oružja u svakodnevnom životu ne ide svakome. Sv. Pavao piše da ne primaju svi vjernici svih darova. Natprirodne darove, baš kao i dar duhovnog rukovođenja, primaju ljudi prosvijetljeni i očišćena uma i srca molitvom, postom i askezom. Većina pravoslavnih čudotvoraca bili su monasi, koji su kroz tešku životnu školu poslušnosti znali svladati glavnog neprijatelja – oholost (gordost). U ovom duhovnome pokretu, natprirodni darovi se žele dati praktički svima koji dođu na njihove susrete, što rezultira pravim duhovnim kaosom, i teškim zavrzlamama po ljude koji nasjednu tome, a da ne govorimo o kultu ličnosti koji se razvija među neizgrađenim vođama takvih zajednica.

2.) Molitvena metoda „za ozdravljenje obiteljskog stabla“ potječe iz anglikanizma, odnosno nastojanja anglikanskih misionara u Africi da nadomjeste nečime kult predaka afričkih urođenika. Ona je lažna; jedino što postoji u pravoslavlju jest molitva za mrtve, činjenje dobrih djela za njih i spominjanje na Euharistiji.

3.) Zatim su tu famozna čudesa. Kao prvo, rekosmo da ona sva nisu autentična. Drugo, ako se i dogode autentična ozdravljenja i čudesa, treba znati da čudo samo po sebi ne mora značiti ništa. U kršćanstvu, čudo je znak dolaska budućega svijeta, i poziv na obraćenje. Ono je znak prvenstveno nevjernicima. Nijedno čudo ne kože riješiti temeljne probleme ljudi – grijeh i smrt. Zato Ivanovo evanđelje naziva čudesa semeia – znakovi. Ona su znakovi Božje prisutnosti i Budućega Svijeta. Sam Gospodin Isus jasno kaže: ”Mnogi će me u onaj dan pitati: ‘Gospodine, Gospodine! Nismo li mi u tvoje ime prorokovali, u tvoje ime đavle izgonili, u tvoje ime mnoga čudesa činili?’ Tada ću im kazati: ‘Nikad vas nisam poznavao! Nosite se od mene, vi bezakonici!“ (Mt 7, 22-23). Činjenje čudesa i prorokovanje samo po sebi ne znači ništa, ako nije u skladu sa zakonom Božjim.

Kako vidjesmo, ovaj pokret je plod određenih duhovnih previranja u zapadnome kršćanstvu, nastalih napuštanjem pravoslavlja. U samome rimokatolicizmu on stvara probleme, jer koliko god bio „pokatoličen“, on u osnovi ostaje protestantski i pretpostavlja protestantski način razmišljanja, i ostaje u suštini strano tijelo u rimokatolicizmu, a da ne govorimo koliko se kosi sa samim osnovama pravoslavlja.

[PravoslavljeHrvatska]

Pravoslavna duhovnost

Nakon serije tekstova koju smo posvetili izlaganju knjige „Veliki post“, o. Aleksandra Schmemanna, približivši se kraju ovog velikog duhovnog ciklusa Pravoslavne Crkve, prekinut ćemo na neko vrijeme izlaganje ove knjige, i prijeći na neke druge teme. Započet ćemo s temom pravoslavne duhovnosti. Odnosno, s cjelinom molitvenog, posnog, općenito duhovnog života koji provodi pravoslavni vjernik.
Kada katolički ili protestantski vjernik pristupa pravoslavnoj duhovnosti, može umnogome ostati zbunjen, jer je pravoslavna duhovnost poprilično različita od duhovnosti zapadnog kršćanstva. Tako u Katoličkoj Crkvi imamo čitavi niz pojedinačnih pobožnosti i duhovnih puteva. Možemo njegovati molitvu krunice, marijanska razmatranja, pobožnost Božanskog Milosrđa, te čitav niz duhovnosti, krunica, litanija, devetnica, itd, posvećenih određenim sadržajima vjere. Nadalje, brojne redovničke zajednice i duhovni pokreti unutar Katoličke Crkve razvili su svoje specifične sustave duhovnoga života koji se često veoma razlikuju jedan od drugoga. Imamo karizmatsku duhovnost, prilično spontanu i usmjerenu na natprirodno; zatim duhovnost pokreta „Opus dei“ koja je nasuprot tome, veoma racionalna i disciplinirana; duhovnost neokatekumenskog puta, koja nastoji imitirati život ranokršćanskih zajednica; franjevačku duhovnost, karmelićansku, dominikansku…uglavnom, svaki katolik je slobodan izabrati bilo koji od duhovnih puteva koji mu se nudi, ili kombinirati elemente više njih, ili se ne opredijeliti niti za jednoga. Može stvoriti svoju privatnu duhovnost, ili se na koncu opredijeliti za „neutralni“ duhovni život: ispovijed, pričest, osobna molitva.
Naizgled različita od katoličke, nalazi se protestantska duhovnost, koja se zapravo zasniva na istom principu mnogostrukosti i osobne sklonosti. U protestantizmu, svaki pojedinac čita Bibliju, razmišlja o njoj, te se moli svojom osobnom molitvom. Koliko će je i kada čitati, u kojem će smjeru ići njegova kontemplacija Biblije i molitva – ovisi samo o njemu.
Sve u svemu, možemo zaključiti kako su zapadnokršćanski duhovni sustavi mnogostruki i individualni. Kao karizmatik/pentekostalac, vjernik može imati „dar jezika“ ili „dar ozdravljenja“, u drugim duhovnim putevima to ne mora imati. Kao „opusovac“ ili neokatekumen može imati poprilično organiziran život u skladu s duhovnošću svoje organizacije, kao „framaš“ može biti mnogo opušteniji. Poanta je da su svi ovi putevi ravnopravni i vode k istom cilju, bez obzira na to koliko su međusobno različiti, te koliko su stari, odnosno novi u Crkvi.
Pristup pravoslavnoj duhovnosti, od strane čovjeka koji dolazi iz takvog zapadnokršćanskog svijeta, može biti, kao što sam rekao, poprilično zbunjujući. Pravoslavna duhovnost se u nekoliko bitnih točaka razlikuje od zapadnih tipova duhovnosti, odnosno, zasniva se na različitim temeljnim postavkama.
Te točke možemo ovako definirati:

1.) U pravoslavnoj duhovnosti nema mnogostrukosti, tj, ne postoje duhovni putevi međusobno toliko različiti.
2.) U pravoslavnoj duhovnosti nema individualizma, tj. pojedinac ne može sam stvarati duhovnost, duhovnost je nešto predano, u kontinuitetu od apostola naovamo, slično kao i dogme vjere.
3.) Sva pravila duhovnog života u pravoslavlju su načinjena po monaškom obrascu.
4.) Pravoslavni duhovni život je skoncentriran na jedan jedinstveni ideal prema kojemu se teži.

Ovo u praksi znači da u pravoslavlju postoji jedinstvena duhovnost, koju svi slijede, a kojoj je cilj preobrazba ljudskog bića u novog čovjeka. Dakle, pravoslavna duhovnost polazi od temeljne i bitne dogmatske istine: čovjek je u vlasti grijeha i smrti, i potrebno ga je preobraziti u bogoliko stvorenje. Ideal tog novog stvorenja je sam Krist, prema kojemu svi težimo, kao kršćani. Poanta kršćanskog života je – postati što sličniji Kristu, i biti u što većem zajedništvu s Njim.
Prema pravoslavnom shvaćanju, ovom idealu su se najviše približili monasi. Njihov život je tako organiziran, da oni samim svojim postojanjem svjedoče ništavnost ovoga svijeta i potrebu nalikovanja Kristu. Odatle tolika asketska usmjerenost monaštva, dugotrajne molitve, postovi, nejedenje mesa, skromnost, udaljavanje od svijeta i sl. Kroz svoju askezu, monah svladava svoje tijelo, čisti se od strasti i grijeha, te pokazuje da je Bog centar njegovog života.
Svaki pravoslavni vjernik je pozvan da slijedi ovaj uzor. Zato možemo reći da u pravoslavlju zapravo i ne postoji svjetovna duhovnost, odnosno, duhovnost pravoslavnih svjetovnjaka je zapravo ublaženi oblik monaške duhovnosti, i svaki pravoslavni vjernik u svijetu se nastoji čim više približiti idealu monaštva – ne zbog monaštva samoga, već zato što je svjestan da ono odražava Krista. Kroz čitavu povijest do danas, pravoslavni duhovnici su uglavnom monasi, i sva pravila duhovnog života se baziraju na „manastirskim tipicima“ – samostanskim pravilima. Ako monasi nikada ne jedu meso, svjetovnjaci su pozvani na strožiji post u četiri velika godišnja perioda, te srijedom i petkom. Ako monasi ne žive u braku, svjetovnjaci su pozvani da se uzdržavaju od bračnih odnosa postovima, prije i poslije pričesti, itd. Svi molitvenici, sa svojim molitvama, napisani su po predlošku monaških molitava, zbog čega je molitva pravoslavnih vjernika duboko liturgijska.
Zato u pravoslavlju i ne može svatko osmišljavati molitve prema svojem nahođenju, a kamoli osnivati vlastite „molitvene zajednice“ i sustave duhovnosti, jer je pravoslavni sustav usmjeren na jedan bitni cilj – kristolikost čovjeka, i zato je u pravoslavlju bitna duhovnička služba, poslušnost i vjernost predanim oblicima duhovnosti; ako i postoje promjene i varijacije, one se događaju postupno i organski, bez narušavanja bitnog.
Zahvaljujući ovakvim osnovnim principima, pravoslavna duhovnost je sačuvala svoju bitnu tradicionalnu i asketsku usmjerenost, usmjerenost na bitno. Biti sličan Bogu, biti „bog“ – to je suština pravoslavlja.

 

https://orthodoxhr.wordpress.com/2016/04/21/pravoslavna-duhovnost/

[PravoslavljeHrvatska]

O razlikama između Katoličke i Pravoslavne Crkve – 1. dio

Jedan od najčitanijih katoličkih portala u Hrvatskoj, Bitno.net, je 12.02.2016. objavio tekst pod naslovom: „Bolne rane razlika između Pravoslavne i Katoličke Crkve i put njihova zacjeljenja“. Ispod teksta je potpisan Anto Bilokapić, odnosno „Crkva u svijetu“. Tekst želi katoličkim čitateljima prezentirati razlike između dviju Crkava, međutim, autor pri tome prikazuje učenje Pravoslavne Crkve, u mnogim segmentima na pogrešan način, a na mnogim mjestima su autorovom prikazu potrebna dodatna objašnjenja. Zbog toga smatramo da je važno na njega reagirati i dati adekvatni odgovor, s obzirom na to da se radi o ozbiljnom i čitanom portalu, s kojega mnogo ljudi preuzima informacije. Zatim, naš komentar koji je ukazivao na neke nedostatke članka je uklonjen. Sukladno tome, odlučili smo napraviti ovu analizu članka na našoj stranici. Analizu smo radili tako, da je prvo donesen odlomak iz članka (uži tekst), a zatim naš komentar.
Prije komentiranja treba također upozoriti da je članak izdan u seriji tekstova: „Ključni prijepori u Katoličkoj Crkvi 20. stoljeća“. Nije nam jasno zašto je to tako, kada se ovdje radi o odnosu Katoličke Crkve s drugom vjerskom zajednicom, a ne o unutrašnjem problemu Katoličke Crkve.

Jedna od najvećih i najkobnijih sablazni koja se zbila u krilu kršćanstva jest uzajamno izopćenje koje izrekoše, s rimske strane, papini izaslanici na čelu s kardinalom Humbertom de Silva Candida i s carigradske strane, carigradski patrijarh Mihajlo Cerularije. Tim činom bi formalno izvršen i dokončan već dugo pripreman crkveni raskol, u povijesti poznat kao istočni raskol. Od toga trenutka, tj. od g. 1054. pa nadalje, svaka će Crkva, istočna i zapadna, poći svojim putom, što će stvoriti još hladnije stanje između dviju strana. Ovom nemilom događaju kumovaše kulturne, crkveno-političke, liturgijske, disciplinske i nadasve dogmatske razlike. I upravo te razlike oko kojih se spore dvije strane, dvije teologije ili dvije Crkve, bit će predmet naše obrade. Crkva istočno-pravoslavna i Crkva rimokatolička dva su ogranka koja su izrasla iz jednoga jedincatog debla čije korijenje crpe hranu iz istoga izvora. Stoga, imajući ovu činjenicu u vidu, nije pretjerano reći da je većina dogmi kršćanske vjere zajednička jednoj i drugoj strani. Ipak, veliki spor između tih dviju obitelji istoga stabla postoji u pogledu nauke o izlaženju Duha Svetoga, o primatu rimskog biskupa, o čistilištu i o marijanskim dogmama: Bezgrešnom začeću i Uznesenju na nebo.

 

Okvirno, možemo se složiti s ovim uvodnim dijelom. Podjela između kršćana, bilo kakva, jest sablazan, pogotovo između dvije Crkve koje imaju toliko sličnosti, i gotovo tisuću godina zajedništva i zajedničke baštine. Svakako, u raskolu su bile prisutne, pored dogmatskih, i brojne političke i kulturne razlike, koje bi trebalo svakako prepoznavati i otklanjati. Tako da ovom uvodnom dijelu ništa ne zamjeramo, jedino što moramo iskoristiti priliku i upozoriti na jednu jezičnu nedosljednost, koja se često susreće u sličnim radovima. Naime, kada pišemo hrvatskim jezikom, trebali bismo se dosljedno držati normi hrvatskog jezika. Tako ovdje susrećemo ime „Mihajlo Cerularije“. Međutim, oblik imena „Mihajlo“ jest više karakterističan za srpski jezik, dok je u hrvatskome uobičajeno „Mihael“ ili „Mihovil“. Upotreba imena „Mihajlo“ postaje i nedosljedna, ako vidimo da se uz njega stavlja „Cerularije“, što je latinizirani izgovor u stilu hrvatskog jezika (srpski jezik upotrebljava grčku varijantu „Kirularije“). Dakle, ako želimo dosljedno pisati srpski, onda je „Mihajlo Kirularije“. Ako pišemo hrvatski (što bi trebalo), tada je Mihael Cerularije.

 

1. Izvori katoličke i pravoslavne teologije
Crkva istočno-pravoslavna, jednako kao i Crkva zapadno-katolička, drži da su izvori božanske objave Sveto pismo i Tradicija.

 

Zapravo, Pravoslavna Crkva, za razliku od Katoličke, ne naglašava toliko odvojenost dva izvora Objave. U pravoslavlju glavni izvor Objave jest Predaja, Tradicija, a Sveto Pismo nije ništa drugo nego iskristalizirani dio Predaje, na poseban način nadahnut Duhom Svetim i kanoniziran od strane Crkve. Ono je prvi, glavni i normativni dio Predaje, sveto i božansko, no ipak dio te iste Predaje. Pismo je izniklo iz Crkve, bilo je vrijeme kada ga nije bilo; zato ga Pravoslavna Crkva uvijek smješta u kontekst sv. Predaje.

 

a) Sveto pismo
Pravoslavci, kao i katolici, vrlo cijene Sveto pismo i jednodušni su u priznavanju da su sve knjige Novoga zavjeta od Boga nadahnute. U pogledu Staroga zavjeta stvar stoji nešto drukčije. Grci, istina, imaju više-manje isto mišljenje kao i katolici. No, Rusi, Bugari, Srbi i Rumunji ne prihvaćaju cjelovit kanon starozavjetnih knjiga. Oni naime pod utjecajem protestantskih teorija zabacuju takozvane “deuterokanonske” knjige, tj. one koje su proglašene kanonskim, od Boga nadahnutim, nakon što je otklonjena sumnja koja je neko vrijeme postojala u nekim Crkvama.

 

Ovaj dio o kanonu Starog zavjeta nikako ne stoji. U ranoj Crkvi, podjednako istočnoj i zapadnoj, bilo je nesuglasica po pitanju ne samo starozavjetnog, već i novozavjetnog kanona. No, Pravoslavna Crkva je ipak tzv. „deuterokanonske“ knjige (i ne samo njih, već i neke koje ni katolici ne priznaju) prihvatila u Bibliju. Dakako da je tijekom stoljeća bilo teologa koji su ih dovodili pod sumnju, i to u kontinuitetu od ranokršćanskih sporova (a ne pod utjecajem protestanata), i da se kod pojedinih naroda događalo da se Biblija prevodi s njemačkog, a njemački protestantski prijevodi nisu imali prevedene deuterokanonske knjige, pa ih dosljedno nisu imali ni pravoslavni; ali tvrditi da pravoslavci kategorički odbacuju te knjige, i to još pod utjecajem protestanata, neće biti točno. Dovoljno je uzeti, npr, knjigu Mudrosti, koja je načitanija starozavjetna knjiga u bogoslužju Pravoslavne Crkve, te Makabejce, koji imaju i svoj blagdan u pravoslavnome kalendaru, a da ne govorimo o citiranosti tih knjiga u svim bogoslužjima i kod ogromne većine Otaca Crkve. Uostalom, zbog navedenog stava o Pismu kao o dijelu Predaje, pitanje striktnog kanona je u neku ruku irelevantno; i oni koji ih ne tiskaju u Biblijama, koriste ih kao dio Predaje. Tako da je svaka usporedba s protestantima promašena.

 

b) Predaja (tradicija)
Sveta predaja potječe iz istoga božanskog izvora kao i Sveto pismo i k istome cilju smjera. Zato se smatra, zajedno sa Sv. pismom, vrelom i normom naše vjere. Glavni su izvori iz kojih predaja uzima dokaze, prema nauku istočno-pravoslavne i katoličke teologije, sljedeći: simboli vjere, opći sabori i sveti oci. Nadalje treba još istaknuti da pravoslavci daju veliku važnost takozvanim simboličkim knjigama, koje smatraju drugorazrednim izvorima i koje isto, po njihovu mišljenju, sadržavaju istinski nauk njihove vjere.

 

Kao što smo rekli, Pismo i Predaja tvore nedjeljivu cjelinu u pravoslavlju. Osim Pisma, kao najvažnijeg dijela Predaje, kao i izvora koje autor ovdje navodi, treba spomenuti također i određene mjesne sabore, potvrđene od strane općih, zatim bogoslužne tekstove, te osobito hagiografiju, na koju su se pravoslavni crkveni Oci redovito pozivali u svim raspravama.

 

Simboli vjere

Simboli označuju zbirku objavljenih vjerskih istina koje su predložene vjernicima sa strane Crkve kao znak njihove vjere, koju trebaju ispovijedati. Istočno-pravoslavni teolozi priznaju samo tri simbola vjere (vjerovanja): simbol nicejsko-carigradski koji je općenito prihvaćen od svih istočno-pravoslavnih teologa, štoviše, ima i onih, kao Mesolares, Dalamas, koji ga drže kao jedinu autentičnu ispovijed vjere; simbol sv. Anastazija ili bolje Pseudo-Anastazija koji Grci smatraju autentičnim samo u grčkoj verziji, dok onu stariju latinsku, na temelju koje je učinjena mlađa grčka verzija odbacuju zbog dodatka Filioque, i simbol sv. Grgura Taumaturga. Zanimljivo je znati da istočno-pravoslavni teolozi ne daju ekumensku vrijednost apostolskom simbolu, nego mu pridaju samo neko posebno i relativno značenje – imenujući ga, kao Dalamas, pseudo-apostolskim simbolom. Na saboru u Firenzi efeški patrijarh Marko, veliki osporavatelj ujedinjenja između istočne i zapadne Crkve, izjavio je čak da istočno-pravoslavna Crkva ne priznaje apostolski simbol.

 

Pravoslavlje je u svojoj ranoj fazi priznavalo i poznavalo različite simbole vjere; međutim, zbog opasnosti od krivovjerja, na velikim crkvenim saborima izrađen je po drevnim predlošcima sadašnji nicejsko – carigradski simbol vjere, koji važi kao univerzalni, slobodan od zabluda i nepromjenjivi izričaj kršćanske vjere. Naravno da pravoslavni pored toga priznaju i lokalne simbole, ako su u skladu s nicejsko – carigradskim, osobito Atanazijev (a ne Anastazijev, kako se omaklo autoru), ali univerzalnu i nepromjenjivu normu predstavlja nicejsko – carigradski. Dosljedno tome, sv. Marko Efeški priznaje tzv. Apostolski simbol vjere (apostolsko vjerovanje) kao lokalni simbol rimske Crkve, ali mu odriče doslovno apostolsko porijeklo (u smislu da su ga sastavili apostoli osobno i vlastoručno), koje on dakako i nema, to danas više ni katolici ne tvrde (moguće da je u svojoj reakciji bio potaknut predajom kako su apostolsko vjerovanje sastavili sami apostoli u Jeruzalemu, prije nego što su se razišli – 12 apostola = 12 članaka apostolskog vjerovanja).

 

Opći sabori

Pravoslavci se ne slažu s katolicima u pogledu broja održanih sabora. Općenito oni priznaju samo prvih sedam, koji su se održali u vremenu kada su istočna i zapadna Crkva živjele u jedinstvu. No postoji također pokoji istočno-pravoslavni teolog koji odstupa od ovoga broja. Tako neki grčki i ruski teolozi smatraju trulski sabor ekumenskim, nazivajući ga peto-šesti, jer su na njemu upotpunjene odluke V. i VI. ekumenskog.

 

Pravoslavni prvih sedam sabora nazivaju ekumenskim, ili sveopćim, „vaseljenskim“, rekli bi Srbi, ali to nipošto ne znači da je saborni rad Pravoslavne Crkve stao na njima. Oni nose taj naslov, ne zbog toga što bi bili nekakva redovita vrhovna institucija, niti zato što su predstavljali sve biskupe svijeta, već zato što učenje doneseno na njima ima sveopći, univerzalni karakter. Na prvih sedam velikih sabora definirane su temeljne i nepromjenjive istine kršćanstva – Božje Trojstvo i Jedinstvo, Bogočovještvo Kristovo, štovanje ikona itd. Možemo slobodno reći, da svaka crkvena nauka nakon ovih prvih sedam sabora predstavlja samo razradu i tumačenje njihovih učenja i pravila. Zbog toga će ovi sabori uvijek biti ispred drugih. Međutim, saborovanje se u Pravoslavnoj Crkvi nastavilo i dalje, sjetimo se samo Focijevog sabora, kojega mnogi i nazivaju sveopćim, pa palamističkih sabora 14. st., pa sabora u Jašiju i Jeruzalemu u 17. st., zatim brojnih svepravoslavnih sinoda održanih do danas. Međutim, nijedan se od tih sabora po težini materije ne može usporediti s prvih sedam, koji su zacrtali pravoslavlje kao takvo. Zbog toga imaju ovakav status u Crkvi, a ne zato što bi pravoslavlje zastalo u svom razvoju u 8. st.
Trulski sabor jest ekumenski, ali samo zato što se smatra kanonskom nadopunom petog i šestog sabora, odnosno produženim zasjedanjem ovih; čini moralno jedinstvo s njima i nikada se ne računa kao posebni sabor.

 

Sveti oci

Neke veće i bitne razlike između istočno-pravoslavnih i katolika oko pitanja svetih otaca ne mogu se uočiti. U jednih i drugih oci imaju odlučujuću ulogu. Na općim saborima jednako se hvale i grčki i latinski. Ipak u svojim dokaznim postupcima istočno-pravoslavni teolozi radije se služe grčkim ocima. Tako postupajući, oni ipak nikada ne zabacuju latinske oce. Najviše citirani oci su: sv. Anastazije, tri Kapadočanina, sv. Ivan Krizostom i sv. Maksim Ispovjednik.

 

Točno, osim što je Atanazije, a ne Anastazije. Treba samo dodati da za pravoslavne razdoblje svetih otaca ne završava u nekom povijesnom trenutku. Na Zapadu se naime smatra da period svetih otaca završava na Zapadu u 7.st., a na Istoku u 8./9. st. Zato Katolička Crkva autoritete nakon tog vremena naziva crkvenim naučiteljima. Na pravoslavnom Istoku te razlike nema, za pravoslavne razdoblje svetih otaca traje i danas, i nikada neće prestati.

 

Simboličke knjige

Kao drugorazredni izvori u istočno-pravoslavnoj teologiji smatraju se tzv. Simboličke knjige, koje nisu ništa drugo nego ispovijest vjere što su je sastavili uvaženi dostojanstvenici istočno-pravoslavne Crkve i u kojima izlažu potanko nauk svoje vjere. Neke od ovih ispovijedi imaju općenitu vrijednost i kao takve su prihvaćene od svih istočno-pravoslavnih Crkava. Druge pak imaju samo zasebno značenje i vrijede za pojedine istočno-pravoslavne Crkve. Među simboličke knjige s općenitim značenjem ubrajaju se one koje sastaviše Petar Moghila, kijevski metropolit i Dositej, jeruzalemski patrijarh. Ima ispovijedi ili, bolje, simboličkih knjiga koje vrijede samo za pojedine istočno-pravoslavne Crkve. Tako Filaretov katekizam vrijedi kao ispovijed vjere samo za Rusku pravoslavnu Crkvu, dok se ispovijed vjere Genadija carigradskog patrijarha i odgovor tibinskim teolozima Germana II. također carigradskog patrijarha smatraju simboličkim knjigama samo u Grčkoj pravoslavnoj Crkvi.

 

Ovome dijelu teksta se nema što posebno prigovoriti, s tim da treba naglasiti kako je pravoslavna vjera jedinstvena, vjerski nauk jedinstven, te i tvrdnju o općoj ili mjesnoj vrijednosti simboličkih knjiga treba shvatiti uvjetno, tj, to ne predstavlja razlike u vjeri između pojedinih Crkava, već eventualno teološke interpretacije.

[PravoslavljeHrvatska]

O razlikama između Katoličke i Pravoslavne Crkve – 2. dio

U prošlom postu smo analizirali prvi dio članka o razlikama između katoličke i pravoslavne vjere kojega je donio portal bitno.net. Ovdje analiziramo drugi, koji se bavi sakramentima/sv. tajnama krštenja, krizme (miropomazanja) i euharistije.

 

2. Nauk o sakramentima
Velika sukladnost između istočne i zapadne Crkve uočljiva je u nauci o sakramentima. Razlike koje postoje uglavnom su nebitne ili su liturgijsko-disciplinske naravi. Tako bar smatra katolička strana. Razlike koje istočno-pravoslavni teolozi navode ili su navodili sljedeće su:

 

Treba reći da se pojam sakramenta/sv. Tajne ponešto razlikuje u te dvije Crkve. Definirajući sakramente, katolici su ih sveli na sedam radnji (krštenje, potvrda, pričest, ispovijed, bolesničko pomazanje, sveti red, ženidba), i, iako se popis sakramenata kroz povijest mijenjao, i danas se samo tih sedam obreda smatraju sakramentima. Oni su oštro odijeljeni od ostalih bogoslužnih čina. Pravoslavna Crkva, naprotiv, iako također nabraja ovih sedam sakramenata, ne uči da se sakramentalnost svodi samo na njih. Pravoslavna Crkva nabraja ovih sedam kao najvažnije, ali njihov broj je ustvari beskonačan – u pravoslavlju je sve sakramenat, svaki čin, svako bogoslužje. Jer, čak ako krenemo od klasične vjeronaučne definicije: „sakramenti su vidljivi znakovi nevidljive Božje milosti“, nitko ne može osporiti da je svaki bogoslužni čin Crkve vidljivi način preko kojega milost Božja silazi čovjeku. Zato pravoslavlje nikada nije ograničavalo sakramentalnost samo na ovih sedam glavnih obreda; cjelokupni pravoslavni način života je sakramentalan.

 

U svezi sa sakramentom krštenja navodi se, ili bolje spominjala se, kao razlika način podjeljivanja ovoga sakramenta – koji se u zapadnoj Crkvi obavlja polijevanjem vodom, a ne trokratnim uranjanjem, kako se to redovito čini u Pravoslavnoj Crkvi. Ta neujednačenost u podjeljivanju sakramenta krštenja bila je razlogom da su Grci ovaj sakramenat podijeljen od rimokatolika i na rimokatolički način smatrali nevaljanim, dok Rusi i ostali u tome gotovo nikada nisu vidjeli neku razliku. Crkva na Istoku, jednako kao i Crkva na Zapadu, prihvaća mogućnost zamjene krštenja vodom, u slučaju nužnosti, s krštenjem krvlju. Ali krštenje željom, koje priznaje katolička strana, prihvatilo je samo nekoliko istočno-pravoslavnih teologa.

 

Ovdje moramo obratiti pozornost na tri stvari. Prvo, što se obreda tiče, Pravoslavna Crkva zaista ustraje na uranjanju kao redovitom načinu krštavanja. Ovo je drevna biblijska praksa, koja je stoljećima vladala u Crkvi, i koja ima svoju simboliku (umiranje – uranjanje; uskrsnuće – izranjanje), i koja se po učenju Pravoslavne Crkve može zamijeniti polijevanjem samo u slučaju nužde. Međutim, to nije stvarni razlog nepriznavanja katoličkog krštenja.
Ovdje naime, dolazimo do drugog važnog pitanja, a to je pitanje valjanosti/nevaljanosti sakramenata podijeljenih izvan Pravoslavne Crkve. Ukratko govoreći, Pravoslavna Crkva smatra sakramentima samo one koji su podijeljeni unutar njenih granica. Nepravoslavni sakramenti imaju status kršćanskih obreda, koji posreduju čovjeku neki vid vremenite utjehe i blagoslova, ali punu, sakramentalnu, spasenjsku snagu dobivaju tek od priznanja Pravoslavne Crkve, a ovo se redovito zbiva kod prelaska nepravoslavne osobe na pravoslavnu vjeru. Dakle, katolički ili neki drugi nepravoslavni sakrament za pravoslavlje nema važnosti sam po sebi. On je kršćanski obred, i, ako ima propisanu formu koju priznaje Pravoslavna Crkva, kod primanja u pravoslavlje ta se forma može ne ponoviti. U tom slučaju, činom ispovijesti pravoslavne vjere pred pravoslavnim biskupom ili svećenikom, te njegovom molitvom nad prelaznikom, određeni nepravoslavni obred se naknadno ispunjava milošću Božjom i postaje pravoslavni sakrament. Zbog tog razloga je moguće određene nepravoslavne sakramente, ne „priznati“, već ne „ponoviti njihovu formu“ prilikom prelaska u pravoslavlje, odnosno, moguće je ponoviti sve, već prema okolnostima. Ovo je razlog zbog kojega je dolazilo do različitog pristupa ovoj temi među pravoslavnim Crkvama, pa čak i unutar istih Crkava kroz povijest: neki su katolike krštavali (i krštavaju ih i danas), a neki ih primaju samo kroz ispovijest vjere. To nije neujednačenost pravoslavne prakse ili zbunjenost u teoriji, već samo pitanje: hoće li sakramentalna milost biti podijeljena kroz dijeljenje cjelovitog pravoslavnog sakramenta, ili kroz ispovijest vjere, pri čemu će nepravoslavni obredi biti naknadno ispunjeni milošću Božjom ispoviješću vjere prijelaznika i molitvom pravoslavnog svećenika. Dakle, katolički „sakrament“ je forma koja ima mogućnost postati sakrament kod prijema u pravoslavlje, i zato se njegova forma može ponoviti kod prelaska, ili ne.
Što se krštenja željom tiče, ono ne postoji u pravoslavnoj vjeri. Postoje samo krštenje vodom, i krštenje krvlju. Pošto Pravoslavna Crkva vjeruje da se ništa na ovome svijetu ne zbiva slučajno, već da Bog rukovodi svime, tada smatra kako postoji neki razlog, poznat samo Bogu, zbog kojega je Bog dopustio da netko iznenadnom smrću bude lišen krštenja. Što se tiče teologa, koji pod zapadnim utjecajem uvode krštenje željom, treba naglasiti kako mišljenje teologa ne predstavlja pravoslavnu vjeru. Jednako kao što i pojedini katolički teolozi koji negiraju Trojstvo, prisutnost Kristovu u pričesti, postojanje pakla, zagovaraju homoseksualnost ili pobačaj, zasigurno ne odražavaju učenje Katoličke Crkve. Ovo je greška koja se stalno ponavlja među katolicima kada pišu o pravoslavlju – brkanje teološkog mišljenja i nauka Crkve.

 

U pitanju sakramenta krizme nalazimo razlike prije svega u njegovu djelitelju. Naime, u istočnoj je Crkvi redoviti djelitelj obični svećenik, a na Zapadu to redovito čini biskup; kao razlika kojiput je spominjan drukčiji način mazanja. Također protivno katoličkom stajalištu, istočno-pravoslavni drže da se krizma mora ponoviti kada se radi o otpadniku koji se vraća u njihovu vjeru.

 

Što se krizme (miropomazanja) tiče, točno je da razlika biva u djelitelju, međutim, to samo po sebi i ne spada u bitnu razliku između katoličanstva i pravoslavlja: i grkokatolički svećenici redovito krizmaju, a u zadnje vrijeme i sve više rimokatoličkih dobiva ovlast za to, tako da u mnogim katoličkim biskupijama valjda više djece krizmaju svećenici, nego biskupi. To je stvar čisto tehničke naravi. Jednako tako i način pomazivanja: to je obredna razlika, koja ne utječe na vjerski sustav. Uostalom, nakon II. Vatikanskog koncila i Rimokatolička Crkva je preuzela istočnu formulu krizme: „pečat dara Duha Svetoga“. Jedina stvarna razlika po pitanju ovog sakramenta bila bi njegova apsolutna neponovljivost u katolicizmu. Naime, Katolička Crkva uči da su sakramenti krštenja, krizme i svetog reda (svećeništva) neponovljivi i neizbrisivi, tj, mogu se primiti samo jednom u životu jer utiskuju u dušu neizbrisivi biljeg. Dok se za krštenje s time Pravoslavna Crkva može složiti, s krizmom stvari stoje drukčije, odnosno, kod apostazije od pravoslavlja, pogotovo u nekršćansku vjeru, krizma se ponavlja ako bi došlo do povratka. Naime, ona je sakrament Duha Svetoga, a Duh je tvorac i graditelj Crkve. Crkvu ne čini Crkvom upis pojedinaca u matice krštenih, već Duh kojega su svi njeni članovi primili. Svi članovi Crkve imaju jednog te istog Duha u sebi, i taj Duh zapravo stvara nevidljive duhovne veze između članova Crkve međusobno, te između Crkve i Boga. Apostazijom se kida ta duhovna veza, i gubi se posvećenje. Ako se gubi posvećenje i kida duhovna veza s Crkvom, onda je logično da se kod povratka natrag u Crkvu, ta veza mora obnoviti, a to se čini putem sakramenta krizme.

 

S obzirom na sakrament euharistije, u povijesti Crkve vođene su velike i mnoge polemike između teologa zapadne i istočne Crkve. U središtu svih tih polemika isticane su razlike koje su po mišljenju zapadnjaka bile i ostale nebitne naravi. Istočno-pravoslavni teolozi predbacuju katolicima da su odstupili od pravovjernoga učenja u nekoliko točaka, i to poimence: što upotrebljavaju beskvasni kruh kao materiju sakramenta euharistije, što se sv. pričest dijeli vjernicima pod obje prilike i što se ne dijeli maloj djeci. Najspornija točka vezana uz ovaj sakrament svakako je molitva Duhu Svetomu s prošnjom da bi kruh i vino pretvorio u tijelo i krv Spasiteljevu. U stvari, ovdje je riječ o molitvi koja se zove epikleza i koje u zapadnoj Crkvi uopće nema. Dok su naime rimokatolici jednodušni u tvrdnji da se pretvorba zbiva u trenutku u kojem svećenik izgovara riječi Kristove: “Ovo je moje tijelo”, “Ovo je moja krv”, dotle istočno-pravoslavni misle da uz spomenute riječi treba još epikleza ili da je čak dovoljna samo epikleza.

 

Ove dvije razlike u sakramentu Euharistije su veoma važne, naime, materija kruha (kvasni vs. beskvasni), i riječi pretvorbe (epikleza/zaziv Duha vs. Isusove riječi), i međuovisne su. Nije stvar samo u kanonima koji zabranjuju beskvasni kruh, niti u svetopisamskim tekstovima koji euharistijski kruh uvijek nazivaju artos (kvasni kruh), a ne azima (beskvasni); stvar je u teologiji koja stoji iza svega toga, a koja nam ukazuje na to da je Euharistija nastala izljevom Duha, Pedesetnicom. Pošto je Euharistija srž Crkve, i pošto se u Crkvi sve zbiva po Duhu, koji i obožuje čovjeka, i gradi Crkvu i vezuje ju s Bogom, Pravoslavna Crkva upotrebljava novi, kvasni kruh, kruh koji se koristio i u bogoslužju Starog zavjeta na dan Pedesetnice, u koji se dogodio izljev Duha i prva Euharistija. Zbog toga se pretvorba i vrši izljevom tog istog Duha, koji gradi Tijelo Kristovo – i fizičko u Mariji, i mistično Crkve, i euharistijsko. Ovakva duboka međuovisnost Euharistije, Crkve, Duha, Pentekosta, Tijela Kristova, i oboženja čovjekova, čini pravoslavnu Euharistiju specifičnom u odnosu na sve slične kršćanske euharistijske obrede drugih kršćanskih vjera. Ovo je omogućilo da pravoslavna Euharistija nikada ne bude svedena samo na komemoriranje Posljednje Večere, Žrtve na Križu, da izgubi svoju usmjerenost prema Duhu i Budućem svijetu; spriječilo je također, i različite liturgijske devijacije tipa privatnih misa, misa po nakanama i slično.
Ovdje treba reći kako spomenuta epikleza ipak postoji u rimokatoličkoj misi, samo se njeno pravo značenje izgubilo, i ne smatra se da ona pretvara darove kruha i vina. Novije rimske euharistijske molitve imaju izravnu epiklezu, npr., druga: „…rosom Duha svoga posveti ove darove da postanu Tijelo i Krv…“. Međutim, i prva, tzv. Rimski kanon, koja je jedina postojala sve do II. Vatikanskog koncila, ima epiklezu, međutim, ta epikleza je, kao i sve zapadne u dalekoj prošlosti, bila uzlazna, a ne silazna; ona ne govori o tome da Duh pretvara darove kruha i vina u Tijelo i Krv silaženjem na njih, već njihovim uznošenjem na Nebo: „Ponizno te molimo, svemogući Bože, da ruke svetoga anđela tvoga prenesu ovo na tvoj nebeski žrtvenik, pred tvoje božansko veličanstvo, te se svi koji primimo presveto Tijelo i Krv tvoga Sina, kao pričesnici ove žrtve napunimo svakim nebeskim blagoslovom i milošću.“ Anđeo koji se u ovoj molitvi spominje nije stvoreno duhovno biće, već po drevnoj ranokršćanskoj terminologiji, Duh Sveti. Međutim, uloga epikleze na Zapadu, kao što smo rekli, nestala je.
Pravoslavna Crkva uvijek pričešćuje pod obje prilike, i pričešćuje sve krštene, pa i dojenčad. Također, ne prihvaća štovanje Tijela izvan euharistijskog slavlja. Više o tome svemu vidi na: link i link

[PravoslavljeHrvatska]

Grad Ludbreg, na sjeveru Hrvatske, u regiji zvanoj Podravina, poznat je kao važno duhovno središte Katoličke Crkve, zbog relikvije Krvi Kristove koja se čuva u ludbreškoj župnoj crkvi, i zbog koje je Ludbreg hrvatsko nacionalno svetište Krvi Kristove. U turističkim brošurama poznat je i kao „centar svijeta“. Međutim, gotovo je nepoznato da se u okolici Ludbrega nalazi najsjevernija autohtona seoska pravoslavna zajednica u Hrvatskoj: https://orthodoxhr.wordpress.com/2018/02/16/pravoslavlje-u-okolici-ludbrega/

[Stanoje Stankovic]

On 1/26/2018 at 21:18, Августин рече

Ја сам управо и написао да не стоји митрополија иза вашег деловања а ви лажете што би рекли у очи јер свако види шта сам написао.

Ваш оперативни задатак је веома јасан и видљив из веших текстова

1.Идентификација и пребројавање Срба који су верници и спремни су да се одрекну српства али не и православља

2.Прилагођавање православља хрватском језику да би се створио утисак да је то све исто

3.Стварање хрватске православне Цркве од тих Срба

4.Радите као део шире операције одређених тајних служби на цепању Српске православне цркве.Обавештенији читаоци овог форума знају да је та операција недавно покренута па сте и ви активирани у том смислу.

5.Активирани сте и у Србији јер за неког Србина из хрватске значи кад нешто долази из Србије

6.Опет нисте написали ко сте и ко стоји иза вас ви јесте група али не група верника него оперативна група чије сам циљеве навео

7.Текстове на Српском језику и на загребачкој варијанти српског језика пишу два различита човека и то са грешкама које не би направио ни Србин ни хрват.То је само мала анализа и предочавање ко сте.Нисте објаснили ваш однос према јединој канонској Цркви СПЦ која је то на територији хрватске,славоније и далмације.

Што би рек'о Ђура Чворовић...

 

 

 

 

[Августин]

пре 3 часа, Stanoje Stankovic рече

Што би рек'о Ђура Чворовић...

 

 

 

 

Што би реко Ђура Чворовић јесте битно јер је то истина што он говори.Тај филм је и направљен у припреми разбијања Југославије да се избегне могућност мишљења о субверзивном деловању.Ако Теби није јасно шта се све десило од те године и да то није могло случајно да се деси као и да тајне службе стварно постоје и делују онда имаш когнитивне проблеме, атек о закључивању да не говоримо. Ја када сам написао нисам напамет написао, атеби је све лако ћемо у свету медведа и лептирова што би рекао песник.А стварност је крвава.За нас Србе поготово.Исти Душан Ковачевић који је сценариста овог филма сам је признао да је давно пре рушења Милошевића измислио да је у креманском пророчанству записано да ће доћи потомак Немањића из села са истим презименом и да је Коштуница тај чији је долазак десетак година припреман па се ти смеј ко луд на брашно.

[Stanoje Stankovic]

пре 9 часа, Августин рече

Што би реко Ђура Чворовић јесте битно јер је то истина што он говори.Тај филм је и направљен у припреми разбијања Југославије да се избегне могућност мишљења о субверзивном деловању.Ако Теби није јасно шта се све десило од те године и да то није могло случајно да се деси као и да тајне службе стварно постоје и делују онда имаш когнитивне проблеме, атек о закључивању да не говоримо. Ја када сам написао нисам напамет написао, атеби је све лако ћемо у свету медведа и лептирова што би рекао песник.А стварност је крвава.За нас Србе поготово.Исти Душан Ковачевић који је сценариста овог филма сам је признао да је давно пре рушења Милошевића измислио да је у креманском пророчанству записано да ће доћи потомак Немањића из села са истим презименом и да је Коштуница тај чији је долазак десетак година припреман па се ти смеј ко луд на брашно.

 

Друже мој, мени је заиста жао да неко ко је у Цркви, ко исповеда веру у Бога Сведржитеља бива толико опчињен и просто поклопљен причама о заверама. Да, јесте, разноразне завере постоје, има их колико год хоћеш, тајне службе, муслимани, хиндуси, масони, трилатерале, комитети, који год. И сви хоће да владају. И иза свих њих стоји непријатељ рода људског - ђаво. Е а ако се сећаш, та иста персона, ђаво, цвили и преклиње Господа да га не пошаље у пакао пре времена, слуша Христа боље него што га и ти ја слушамо (Мт. 8 гл.). И Антихрист од кога обично дрхте сви они који се боје завера, чипова, којечега још, и за њега у Светом Писму пише да је слуга Божији и да ће га Господ послати на крају времена када људи и коначно одбаце од себе Бога.

Ето, слажем се, постоје завере, и овај филм је снимљен са том намером, и Коштуница је доведен и Душан Ковачевић је рекао то што је рекао и то доказује да смо ми Срби под нападом свих могућих завереника. И? Па, шта са тим? Толико су моћне службе, да Господ Сведржитељ може само да немоћно седи са стране и да се нада да ће неки појединци да просвете људски род о њиховом субверзивном деловању, или да ће неки нови шеф Ције, Мосада, Фсб, масонског реда, итд., да промени мишљење о Србима? Они могу да раде то што раде без Божијег допуштења? А ако већ то све раде са Божијим допуштењем, јел то онда значи нешто друго? Јел се пали можда лампица да Господ допушта да они све то раде, зато што смо ми то заслужили и зато што смо отпали од Њега?

Ја искрено не знам шта је ко тамо све радио и ко је шта планирао, искрено, потпуно ми је то небитно. Такав поглед на свет уноси панику, мрак и очајање, што се и види уосталом. Најважније је да знаш за Бога Који влада свиме и из Чијих руку не може нико и ама баш ништа да уради, не може да удахне, не може да трепне оком. Таква вера уноси спокој у душу, мир, храброст. И реци ми онда, која вера је права, а која је од сатане?

"По плодовима њиховим познаћете их. Еда ли се бере са трња грожђе, или са чичка смокве? Тако свако добро дрво плодове добре рађа, а зло дрво плодове зле рађа. Не може дрво добро плодове зле рађати, ни дрво зло, плодове добре рађати". (Мт. 7:16-18)

И ја сам некада исто читао о заверама, читао Протоколе, разноразна објашњења ко је када и шта урадио у Другом светском рату, Вијетнаму, бившој Југославији, итд. и имао исти тај немир који се сада осећа код људи који се тиме муче. Хвала Богу, јако ми је помогао Свети Игњатије Брјанчанинов својом вером и поукама:

"Изнад времена, друштвених догађаја и појединачних судбина види се Бог, Творац свих створења и њихов безгранични Владика, Који све види, свиме управља, свему одређује циљ и намену. Власи наше главе, власи коje cy пo слабашном људском мишљењу толико небитне, избројане су у тој неограниченој и свеобухватној Премудрости и чувају се Њоме (Мт. 10,30; Лк. 21,18). Тим пре, без Ње не може да се догоди никакав значајан догађај, никакав преврат у човековом животу. Хришћанин који непоколебиво гледа на Промисао Божији, сред најстрашнијих зала остаје храбар и непоколебиво чврст.  Од посматрања Промисла Божијег, у души се формира дубока кротост и непромењива љубав према ближњем, коју никакви ветрови не могу да узнемире и усталасају. За такву душу нема увреда, нема злочина: сва створења понашају се по заповести или допуштењу Творца, јер је створење само слепо оруђе. Онај ко види невидљиву, свемоћну руку што управља светом, остаје несмућен сред страшних бура које витлају морем живота: он верује да свемоћна и премудра десница Божија држи кормило Цркве, да управља животом друштва и судбином сваког човека. Гледајући свирепе таласе, мрачне облаке и грозне буре, он се задовољава и умирује мишљу да Бог види све што се догађа.

Хришћанин никада и ни због чега не треба да се узнемирава, јер га Промисао Божији носи на Својим рукама. Наша брига треба да се састоји у томе да останемо верни Господу. Немоћни човек хоће да делује и тамо где то није могуће. Он би хтео свуда да пружи своју „моћну“ руку, свуда би хтео да делује сходно својим „мудрим“ схватањима. И никако неће Бога да призна за довољно моћног и разумног делатника, те да стога на молитви постојано прибегава Њему. Међутим, чим прибегне Богу смиреном молитвом – а не телесном и нервном, са распаљеним покретима крви предајуђи себе и своје ближње милости и вољи Божијој, одмах проналази мир".

 

Почиње Пост, ја нећу више писати на ову тему, просто сам рекао све што мислим, праштај ако сам те нечим узнемирио, желим ти свако добро од Бога.

 

 

 

[Августин]

Без свести о злу у историји не постоји историјска свест.Зар су случајно уништене толике арапске земље.Чехословачка.СФРЈ.Совјетски Савез.Благо Теби.

[PravoslavljeHrvatska]

Može li se ateist spasiti? https://orthodoxhr.wordpress.com/2018/02/20/moze-li-se-ateist-spasiti/

[PravoslavljeHrvatska]

Duhovna ispovijest jednog pravoslavnog Hrvata: https://orthodoxhr.wordpress.com/2016/08/25/pravoslavlje-moj-nutarnji-svijet/

[PravoslavljeHrvatska]

Duhovno iskustvo pravoslavnog Hrvata sa sv. Groba Gospodnjeg: https://orthodoxhr.wordpress.com/2016/11/12/iskustvo-groba-gospodnjeg/

[PravoslavljeHrvatska]

Pravoslavni pogled na problem zla i patnje:

https://orthodoxhr.wordpress.com/2017/01/04/pravoslavni-pogled-na-problem-zla-i-patnje/

[PravoslavljeHrvatska]

Gotovo nepoznata povijest i sakralna baština sjeverne Hrvatske - pravoslavni samostani (manastiri): https://orthodoxhr.wordpress.com/2017/02/22/pravoslavni-samostani-sjeverne-hrvatske/