Koje su razlike u vjerovanju između pravoslavnih, protestanata i katolika

[bosanac]

Zamolio bih vas da neko ko je kompetentan od vas sroči razlike u vjerovanju ova tri pravca u krščanstvu.

U čemu je razlika, koje su to razlike i kakve one posljedice imaju po vjernika.

Измењено Децембар 11, 2012 од Дејан

[Rayela]

Ovo je jedan jako lep tekst iz Politike a odnosi se na razlike izmedju Parvoslavaca i Katolika:

 

 

 

Pravoslavci i katolici – hiljadu godina razlikovanja

Učenje o filiokve, papski primat i dogma o papskoj nepogrešivosti najveće, ali ne i jedine prepreke za ponovno ujedinjenje istočne i zapadne crkve. – Patrijarh Vartolomej Prvi: „Dijalog s katolicima je jedan od naših prioriteta, a put ekumenizma je put bez povratka”

Kada će doći do ponovnog duhovog jedinstva Pravoslavne i Katoličke crkveteško jeprognozirati. Da se čine napori u tom pravcu pokazuje činjenica da su se samo u prošloj godini papa Benedikt XVI i vaseljenski patrijarh Vartolomej I sastali tri puta u Rimu. A uoči poslednjeg susreta poglavar Carigradske patrijaršije je poručio: „Dijalog s katolicima je jedan od naših prioriteta, a put ekumenizma je put bez povratka”.

Uprkos tome što su carigradski patrijarh Atenagora i papa Pavle VI još 1965. godine formalno povukli anateme, posledice Velike šizme iz 1054. godine još nisu prevaziđene. Mešovita pravoslavno-katolička teološka komisija decenijama pokušava da dogmatski približi dve crkve. Na 10. skupštini u Raveni u oktobru 2007. usvojen je dokument u 46 tačaka koji su mnogi mediji na zapadu označili kao temelj ujedinjenja istočne i zapadne hrišćanske crkve.

Ravenski dokument o kojem pravoslavne crkve tek treba da se izjasne definisao je položaj pape kao prvog među patrijarsima u celom svetu, pozivajući se na položaj rimskog biskupa u prvih hiljadu godina hrišćanske crkve. Međutim, i pored saglasnosti pravoslavnih i katoličkih teologa, ostale su krupne razlike u shvatanjima „povlastica” koje sobom nosi prvenstvo rimskog biskupa u hrišćanskom svetu.

Teolog dr Radomir V. Popović kaže da su između Pravoslavne i Katoličke crkve tokom hiljadu godina razdvojenosti nastale ozbiljne teološke, liturgijske, ali i obredne razlike. Narod te razlike najčešće vidi u tome da se katolici različito krste od pravoslavaca, da sveštenici ne nose bradu i da se ne žene, ili pak da oltari u hramovima nisu obavezno okrenuti prema istoku.

„Postoje suštinske dogmatske razlike koje za sada onemogućavaju jedinstvo Pravoslavne sa Katoličkom crkvom do kojeg je svima stalo. A to su, pre svega, učenje o filiokve, papskom prvenstvu i papskoj nepogrešivosti”, objašnjava ovaj profesor crkvene istorije.

Simvol vere konačno definisan na Drugom vaseljenskom saboru u Carigradu 381. godine, ukratko formulisana hrišćanska vera u Boga kao Svetu trojicu, kod katolika u osmom članu ima dodatak filioque(prevod sa latinskog: i od Sina) koji se odnosi na dogmu o Svetoj trojici. Protojerej-stavrofor Popović ističe da se ova teološka novina o načinu ishođenja Duha svetoga od Boga Oca na zapadu pojavila u 7. veku i da je to najspornije pitanje u pregovorima sa zapadnim hrišćanima.

„Ovo pitanje je bilo predmet ozbiljnih teoloških analiza već u 13. veku na Lionskoj uniji, ali i u 15. veku na saboru u Ferari i Firenci, ali i u kasnijim razgovorima. Rimokatolici tvrde da Crkva ima pravo da objašnjava neka pitanja vere, kao što je bilo na saborima i da filiokve nije ništa drugo do objašnjenje unutar Trojičnog načina postojanja. I među pravoslavnima na istoku bilo je onih koji su pokušavali da opravdaju učenje o filiokve i tu treba spomenuti bivšeg carigradskog patrijarha Jovana Veka koji je u prilog ovom učenju na saboru u Lionu 1274. godine iznosio ozbiljne argumente”, naglašava Popović.

Sledeća prepreka u približavanju dve crkve o kojoj se razgovaralo u Raveni jeste učenje o prvenstvu u hrišćanskoj crkvi. Radomir Popović podseća da se u prvih hiljadu godina hrišćanstva poštovao sistem pentatarhije – pet apostolskih katedri od kojih je rimska bila prva, a slede carigradska, aleksandrijska, antiohijska i jerusalimska.

Učenje o papskom prvenstvu svoj koren nalazi i u kanonskom predanju crkve koja je sledila administrativni poredak tadašnje Rimske imperije. Rimska patrijaršija je duhovno pokrivala celu tadašnju zapadnu Evropu i dobar deo severne Afrike i razumljivo je da se ništa nije moglo u Crkvi događati bez znanja pape.

„Da se na zapadu Evrope dogodio policentrizam istočne crkve danas bismo imali patrijaršije u Londonu, Parizu i u nekim nemačkim gradovima. Ali, očuvano je prvenstvo časti i duhovne vlasti episkopa u Rimu. Kada je istočna crkva bila ugrožena od muhamedanaca, rimski episkopi su pokazivali želju da duhovno pod svoju vlast stave ostatke pravoslavnih patrijaršija iz pentarhije polazeći od toga da je Rim, ne samo duhovni, već i svetski centar. Tako je nastala teorija o papskom prvenstvu koja je naročito posle Velike šizme 1054. obrazlagana i teološki”, objašnjava profesor Bogoslovskog fakulteta.

Treći kamen spoticanja između pravoslavaca i rimokatolika jeste dogma o papskoj nepogrešivosti (infallibilitas) koji je utemeljena na Prvom vatikanskom koncilu od 1869. do 1870. godine. Kako objašnjava Popović, u duhu zapadne piramidalne eklisiologije papa je „Hristov zamenik na zemlji”. Tumačenje da je papa nepogrešiv kada govori u ime Crkve nije prihvaćeno u pravoslavlju.

„Tako obrazložena nepogrešivost je izlišna i ne postoji. Jer iz istorije Crkve znamo da je bilo patrijaraha raskolnika koji su osuđeni, a neki čak posthumno. Drugi vatikanski sabor održan od 1962 do 1965. ograničio je donekle papsku vlast uvođenjem institucije biskupskog saveta”, kaže ovaj teolog.

Iako Pravoslavna i Katolička crkva poštuju iste svetitelje do Velikog raskola i obe imaju sedam svetih tajni, tokom vekova odvojenosti pojavile su se i razlike u načinu služenja liturgije, ali i u načinu obavljanja krštenja. Zapadna liturgija je kraća i uprošćenija, bez mnogo molitvenih činova i ceremonijalnih detalja. „Misa, za razliku od pravoslavne liturgije, podsećanje je na Hristovu iskupiteljsku žrtvu i nema priziva Svetog duha, takozvane epikleze. I, za razliku od pravoslavaca, katolički vernici se ne pričešćuju iz putira, telom i krvlju Hristovom, već hostijom koja je beskvasni hleb”, ističe Radomir Popović objašnjavajući da Rimokatolička crkva smatra da je Hristova Tajna večera bila pashvalna večera, a Jevreji Pesah praznuju na beskvasnom hlebu. Pravoslavna crkva smatra da je Tajna večera bila pre jevrejske Pashe i da je Hristos prelomio običan hleb – artos i blagoslovio čašu.

Crkve se razlikuju i po načinu obavljanja Svete tajne krštenja. Pravoslavci ga obavljaju zajedno sa miropomazanjem. Katolici prvo imaju krštenje, pa posle krizmanje, ali ne pre sedme godine. Takođe, u Pravoslavnoj crkvi dozvoljava se razvod braka čak do tri puta, dok tako nešto ne postoji kod katolika. Jedino je moguće da Crkva brak pod izvesnim uslovima poništi. Razlike postoje i u načinu posta koji je kod katolika znatno blaži, mogu se koristiti i mlečni proizvodi, a pre pričešća dovoljno je ne jesti jedan sat.

Ali, uprkos razlikama u crkvenoj praksi nastalih tokom hiljadugodišnje odvojenosti, profesor Popović podseća na pisma antiohijskog patrijarha Petra III iz 11. veka upućivana papi Lavu IX i patrijarhu Miahilu Kerulariju. Pisao je da treba imati dobru nameru da se spor prevaziđe. „Ako budemo tražili sve, izgubićemo sve.” Insistirao je samo da Rim odustane od učenja o filiokve i papskog primata.

-----------------------------------------------------------

Različito izračunavanje datuma Vaskrsa

Novu godinu večeras, osim Srba, dočekuju Rusi i Gruzini. Julijanski kalendar u pravoslavlju su zadržale Srpska, Ruska, Gruzijka crkva, Jerusalimska patrijaršija i monaška republika Sveta Gora koja je pod jurisdikcijom Vaseljenske patrijaršije.

Postoji zabluda da bi prelaskom ovih crkava na gregorijanski kalendar svi hrišćani zajedno slavili velike praznike. Božić je fiksni praznik, koji se uvek slavi 25. decembra i proslavljali bi svi istoga dana, ali ne i Vaskrs. Sve pravoslavne crkve, bez obzira na to da li su prešle na „novi” kalendar, Vaskrsenje Hristovo slave istog dana (izuzev Finske pravoslavne crkve). Pravoslavni i katolici imaju različite pashalije - proračune za izračunavanje Vaskrsa. Tako će ove godine katolici Uskrs slaviti 12. aprila, a pravoslavni nedelju dana kasnije 19. aprila.

Prema odlukama Prvog vaseljenskog sabora 325. godine, Vaskrs se slavi uvek posle prolećne ravnodnevice, posle punog meseca, uvek u nedelju. Pravoslavni hrišćani ne slave Vaskrs kada i Jevreji svoj Pesah (14. dan meseca nisan). Prelaskom na gregorijanski kalendar katolici su odstupili od već utvrđene pashalije, tako da u RKC Uskrs može da se poklopi sa slavljenjem jevrejskog Pesaha.

Milenko Pešić

objavljeno: 13/01/2009

 

 

[Rayela]

A ovo bi bile neke osnovne razlike izemdju katolika i protestanata:

 

 

Koja je razlika između katolika i protestanata?

Pitanje: Koja je razlika između katolika i protestanata?

Odgovor: Postoji nekoliko jako važnih razlika između katolika i protestanata. Premda je tijekom proteklih nekoliko godina bilo pokušaja pronalaska zajedničkoga jezika između ove dvije skupine, činjenica je da te razlike ostaju i da su jednako važne danas kao što su bile na početku protestantske reformacije. Slijedi kratak sažetak nekih važnijih razlika.

Jedna od prvih većih razlika između katoličanstva i protestantizma pitanje je dostatnosti i autoriteta Svetoga pisma. Protestanti vjeruju da je Biblija jedini izvor Božje posebne objave čovječanstvu, i kao takva uči nas sve što je nužno za naše spasenje od grijeha. Protestanti Bibliju smatraju mjerilom po kojemu se treba prosuđivati ponašanje svakog kršćanina. To vjerovanje obično se naziva »Sola Scriptura« i jedna je od »Pet Sola« (sola je latinska riječ koja znači »samo«) koje su izašle iz protestantske reformacije kao sažetak nekih važnijih razlikâ između katolikâ i protestanata.

Dok u Bibliji postoji mnogo stihova koji potvrđuju njezin autoritet i dostatnost u svim pitanjima vjere i prakse, jedan od najjasnijih nalazimo u 2. Timoteju 3,16 gdje vidimo da: »Svako je Pismo od Boga nadahnuto i korisno za pouku, za karanje, za popravljanje i odgajanje u pravednosti, da čovjek Božji bude savršen – opremljen za svako djelo ljubavi.« Katolici s druge stane odbacuju doktirinu »Sola Scriptura« i ne vjeruju da je Biblija jedina dostatna. Oni vjeruju da kršćanina podjednako obvezuju i Biblija i sveta rimokatolička Predaja. Mnoge rimokatoličke doktrine, kao što su Čistilište, molitve svecima, štovanje ili obožavanje Marije itd. imaju jako malo ili nimalo temelja u Svetom pismu, nego se isključivo zasnivaju na rimokatoličkim predajama. U svojoj suštini, to što Rimokatolička crkva niječe »Sola Scripturu« i ustraje na tome da Biblija i njihova »Sveta Predaja« imaju jednak autoritet potkopava dostatnost, autoritet i dovršenost Biblije. Takvo gledište o Pismu čini korijen mnogih, ako ne i svih, razlika između katolika i protestanata.

Druga važna ali blisko povezana razlika između katoličanstva i protestantizma odnosi se na službu i autoritet Pape. Prema katoličanstvu, Papa je »Kristov vikar« (vikar je zamjenik) i zauzima Isusovo mjesto kao vidljiva glava Crkve. Kao takav, ima sposobnost govoriti »ex cathedra« (s autoritetom o pitanjima vjere i prakse), a kada to čini njegovo učenje smatra se nezabludivim i obvezujućim na sve kršćane. S druge strane, protestanti vjeruju da ni jedno ljudsko biće nije nezabludivo i da je Krist jedini glava Crkve. Katolici se oslanjaju na apostolsko naslijeđe kako bi uspostavili autoritet Pape. Protestanti pak vjeruju da autoritet crkve ne dolazi iz apostolskoga naslijeđa, već iz Božje riječi. Duhovna sila i autoritet ne leže u rukama običnoga čovjeka, nego se nalaze u samoj Božjoj riječi koja je zapisana u Svetom pismu. Premda katoličanstvo poučava da jedino katolička crkva može pravilno i točno tumačiti Bibliju, protestanti vjeruju da Biblija uči da je Bog poslao Duha Svetoga da prebiva u svim nanovo rođenim vjernicima, čime je osposobio sve vjernike da razumiju poruku Biblije.

To jasno vidimo u odlomcima poput Ivana 14,16-17: »Ja ću moliti Oca, i dat će vam drugog Branitelja koji će ostati s vama zauvijek: Duha istine, kojega svijet ne može pimiti, jer niti ga vidi niti ga poznaje. Vi ga poznajete, jer boravi s vama i jer će biti u vama.« (Vidi također Ivan 14,26 i 1. Ivanova 2,27). Iako katoličanstvo uči da jedino Rimokatolička crkva ima autoritet i silu tumačiti Bibliju, protestantizam potvrđuje biblijsku doktrinu o svećenstvu svih vjernika, te da se pojedinačni kršćani mogu pouzdati u Svetoga Duha za vodstvo u samostalnom čitanju i tumačenju Biblije.

Treća važna razlika između katoličanstva i protestantizma tiče se načina spasenja. Još jedna od »Pet Sola« reformacije bila je »Sola Fide« (Samo vjera), koja potvrđuje biblijsku doktrinu o opravdanju samo po milosti samo kroz vjeru samo zbog Krista (Efežanima 2,8-10). Međutim, prema rimokatoličanstvu, čovjek se ne može spasiti samo po vjeri samo u Krista. Oni uče da se kršćanin mora pouzdati u vjeru plus »zaslužna djela« kako bi se spasio. Za rimokatoličku doktrinu o spasenju od velike važnosti su Sedam Sakramenata, a to su: krštenje, potvrda, Euharistija, Ispovijed, bolesničko pomazanje, Sveti red i brak. Protestanti vjeruju da Bog opravdava vjernike na temelju vjere isključivo u Krista jer je Krist na križu platio sve njihove grijehe i pripisana im je njegova pravednost. S druge strane, katolici vjeruju da je Kristova pravednost dodijeljena vjerniku »po milosti kroz vjeru«, ali da sama po sebi nije dovoljna da ga opravda. Vjernik mora »nadopuniti« Kristovu pravednost koja mu je dodijeljena sa zaslužnim djelima.

Katolici i protestanti također se ne slažu po pitanju što znači biti opravdan pred Bogom. Prema katoliku, opravdanje uključuje postajanje pravednim i svetim. Vjeruju da je vjera u Krista samo početak spasenja, te da svaki pojedinac mora graditi na tome svojim dobrim djelima zato što »čovjek mora zaslužiti Božju milost opravdanja i vječno spasenje«. Naravno, to gledište o opravdanju suprotstavlja se jasnome učenju Svetoga pisma u odlomcima poput Rimljanima 4,1-12; Titu 3,3-7, kao i mnogim drugim. S druge strane, protestanti razlikuju između trenutnoga čina opravdanja (kada nas Bog proglašava pravednima i svetima na temelju naše vjere u Kristovo djelo pomirenja na križu) i posvećenja (trajnoga procesa postajanja pravednima koji se nastavlja kroz cijeli naš ovozemaljski život.) Iako protestanti prepoznaju da su djela važna, vjeruju kako su ona posljedica ili plod spasenja, a nikada sredstvo spasenja. Katolici spajaju opravdanje i posvećenje u jedan trajan proces, što dovodi do zbunjenosti o tome kako se spašavamo.

Četvrta važna razlika između katolika i protestanata tiče se čovjekove sudbine nakon smrti. Premda obje skupine vjeruju da će nevjernici vječnost provesti u paklu, postoje značajne i važne razlike u pogledu toga što se događa s vjernicima. Iz svojih crkvenih predaja i oslanjanja na nekanonske knjige, katolici su razvili doktrinu o Čistilištu. Prema Katoličkoj enciklopediji, Čistilište je »mjesto ili stanje vremenite kazne za one koji ovaj život napuštaju u Božjoj milosti, ali nisu u potpunosti slobodni od lakih grijeha, ili nisu platili punu zadovoljštinu za njihove prijestupe«. S druge pak strane, protestanti vjeruju da ćemo nakon smrti ići izravno u Nebo i biti u Gospodinovoj prisutnosti zbog toga što smo opravdani po vjeri u Krista jedinoga (1 Korinćanima 5,6-10 i Filipljanima 1,23).

Međutim, katolička doktrina o Čistilištu još više nas uznemiruje zbog činjenice da oni vjeruju da čovjek mora pa čak i može platiti ili zadovoljiti za svoje grijehe. Zajedno s njihovim pogrešnim shvaćanjem što Biblija uči o tome kako se čovjek opravdava pred Bogom, to ima za posljedicu jako nisko mišljenje o dostatnosti i učinkovitosti Kristova pomirenja na križu. Jednostavno rečeno, rimokatoličko gledište o spasenju podrazumijeva da Kristovo pomirenje na križu nije bilo dovoljno da plati za grijehe onih koji vjeruju u njega, te da vjernik mora okajati ili platiti za svoje grijehe, bilo kroz djela pokore ili vremenom provedenim u Čistilištu. Ipak, Biblija uvijek iznova uči da Kristova smrt sama može zadovoljiti ili umiriti Božji gnjev na grješnike (Rimljanima 3,25; Hebrejima 2,17; 1. Ivanova 2,2; 1. Ivanova 4,10). Naša pravedna djela ne mogu dodati onome što je Krist već postigao.

Premda postoje brojne druge razlike između onoga što vjeruju katolici i protestanti, ove četiri trebale bi biti dovoljne da donesemo zaključak kako se ove dvije skupine ozbiljno razlikuju. Veoma nalik na judaiste (Židove koji su rekli da se kršćani iz poganstva trebaju pokoravati starozavjetnom zakonu kako bi se spasili) o kojima je Pavao pisao u Galaćanima, čineći djela nužnima da bi se čovjek opravdao pred Bogom, katolici dobivaju potpuno drukčije evanđelje. Razlike između katolika i evanđeoskih protestanata važne su i značajne.

Molimo se da Bog otvori oči svakome koji čita ovaj članak, a koji se pouzdaje u učenje Katoličke crkve. Nadamo se da će svi shvatiti i povjerovati u istinu da ih njihova »pravedna djela« ne mogu opravdati niti posvetiti (Izaija 64,6). Umjesto toga, molimo se da svoju vjeru u potpunosti stave u činjenicu da smo »opravdani ... besplatno, njegovom milošću po otkupljenju u Kristu Isusu. Njega je Bog izložio da krvlju svojom bude Pomirilište po vjeri.” (Rimljanima 3,24-25). Bog nas spašava: “ne po djelima što ih u pravednosti mi učinismo, nego po svojem milosrđu: kupelji novoga rođenja i obnavljanja po Duhu Svetom koga bogato izli na nas po Isusu Kristu, Spasitelju našemu, da opravdani njegovom milošću budemo, po nadi, baštinici života vječnoga« (Titu 3,5-7).

[N.Petrovic]

 

 

 

 

 Ovo ti je Pravoslavna teorija grana pa ti sam vidi.

[Zayron]

Zamolio bih vas da neko ko je kompetentan od vas sroči razlike u vjerovanju ova tri pravca u krščanstvu.

U čemu je razlika, koje su to razlike i kakve one posljedice imaju po vjernika.

 

Kakve su razlike? 

 

Nikakve!

 

Svaki od ovih si o sebi misle da jedini oni vjeruju

pravilno a oni ostali su svi u zabludi, hahahahaha!

 

U tom su svi isti.

[Благовесник]

Manja je razlika izmedju današnjih  hrišćanskih sabranja (uopsteno gledano), i to:

1. Crkve pavoslavne,

2. Crkve katolicke (tzv. Rkc - sabranje ciji je pedstojatelj, glava: rimski episkop papa),

3. Tradicionalnih crkava protestantizma,

4. Orijentalnih crkava i 

5. Asirske crkve istoka (nekad poznate kao Crkva Istoka, koja se najdalje prostirala, sve do krajeva sarmatskih),

nego izmedju ondašnjih pomesnih Crkava prvog do petog veka, to je fakat.

Medjutim, i tada (kada se Crkva "delila" na 5 po-mesnih sabranja)  i danas, ono što je suštinsko u veri svi hrišćana bilo je i onda i dans, ista baština: vera u Boga Oca (tj. Svetu Trojicu), život u skladu sa tom verom

(više-manje svi hriscani se trude u tome) data kroz otkrivenje ovaploćenog Božijeg Logosa,

Liturgija kao ikona (slika) Carstva Bozijeg i Njegova projava u kojoj žive i po meri vere, nade i ljubavi

koju svako lično ima u sebi predokusaju rajske plodove, a ostvarenje večnog života u pričešćivanju Božijim životom kroz zajednicu sa Hristom u evharistiji, imaju kroz blagodarenje. To nam je sve zajedničko.

[bosanac]

Hvala da ovo do sada malo dublje pročitam ima još pitanja ali da se što bi naš narod reko utvrdi malo gradivo.

[Дејан]

       http://www.youtube.com/watch?v=_09Uh-3If2Y